Thượng viện xem xét bãi nhiệm Trump tuần sau

Các nghị sĩ ở Hạ viện bỏ phiếu với tỷ lệ 228 phiếu thuận và 193 phiếu chống ngày 15/1 để chuyển hai điều khoản xem xét bãi nhiệm Trump lên thượng viện, gồm cáo buộc lạm quyền và cản trở quốc hội.

Hạ viện cũng chỉ định 7 nghị sĩ đảng Dân chủ làm người giám sát xem xét bãi nhiệm. Họ sẽ đóng vai trò như công tố viên trong khi các thượng nghị sĩ đóng vai trò như bồi thẩm đoàn trong phiên xử tại thượng viện. "Phiên tòa sẽ bắt đầu vào ngày 21/1", lãnh đạo phe Công ty dịch thuật Đồng Nai đa số Thượng viện Mitch McConnell cho biết tại Washington ngày 15/1.

Tổng thống Mỹ Trump tại Nhà Trắng ngày 15/1. Ảnh: AFP .

Hạ viện Mỹ do đảng Dân chủ dẫn đầu mở cuộc điều tra xem xét bãi nhiệm Trump hồi tháng 9 sau khi nhận đơn tố giác của một người giấu tên. Đảng Dân chủ cáo buộc Trump gây nguy hiểm cho Hiến pháp Mỹ, an ninh quốc gia và làm suy yếu công bằng của cuộc bầu cử năm 2020 khi gây sức ép với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy để buộc nước này điều tra Joe Biden và con trai Hunter. Ứng viên đảng Dân chủ Joe Biden được coi là đối thủ lớn nhất của Trump trong cuộc bầu cử tổng thống 2020.

Trump sẽ chỉ bị phế truất nếu 2/3 thượng nghị sĩ bỏ phiếu chống lại ông. Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng khả năng Trump bị phế truất là rất thấp vì Thượng viện hiện do đảng Cộng hòa kiểm soát. 53 người trong số 100 thượng nghị sĩ là đảng viên Cộng hòa và không ai bày tỏ muốn phế truất ông.

Phương Vũ (Theo Reuters )

Iran đơn độc đối đầu Mỹ

"Giờ đây, kỷ nguyên lộng hành của Mỹ tại Trung Đông đã chấm dứt. Họ phải rời khỏi khu vực", Đô đốc Hossein Khanzadi, tư lệnh hải quân Iran, tuyên bố hôm 29/12 trong cuộc họp báo bên lề cuộc tập trận chung giữa Iran, Trung Quốc và Nga tại vịnh Oman và phía bắc Ấn Độ Dương.

Cuộc tập trận mang tên Vành đai An ninh Hàng hải diễn ra vào 27-30/12 với mục tiêu đảm bảo an ninh thương mại hàng hải quốc tế, huấn luyện chống cướp biển và khủng bố. Moskva điều tàu hộ vệ tên lửa Yaroslav Mudry cùng một tàu tiếp dầu và một tàu kéo, trong khi Bắc Kinh cử tàu khu trục tên lửa Tây Ninh tham gia. "Kết quả tập trận cho thấy Iran không thể bị cô lập", Đô đốc Iran Gholamreza Tahani phát biểu.

Tuy nhiên, thay vì rút quân, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gửi thêm hàng nghìn binh sĩ tới Trung Đông để đối phó Iran, giữa lúc hai nước căng thẳng cao độ vì vụ không kích hạ sát tướng Qassem Soleimani ở Iraq hôm 3/1. Trong khi đó, Nga và Trung Quốc dường như không muốn bị lôi kéo vào cuộc xung đột ngày càng khó lường.

Công ty dịch thuật Đồng Nai Một tàu chiến trong cuộc tập trận chung giữa Iran, Nga và Trung Quốc tại vịnh Oman hôm 29/12. Ảnh: Reuters .

Bình luận viên Yaroslav Trofimov của WSJ chỉ ra rằng sau vụ hạ sát Soleimani, phản ứng của Moskva và Bắc Kinh đều dừng lại ở chỉ trích mà không đưa ra cam kết hành động nào, mặc dù họ tỏ ý bênh vực Tehran. Vì vậy, Iran chỉ có thể dựa vào chính họ , cùng mạng lưới dân quân Shiite và các lực lượng ủy nhiệm mà Soleimani, tư lệnh đặc nhiệm Quds, đã xây dựng tại Lebanon, Iraq, Syria hay Yemen.

"Iran là một trong những quốc gia cô đơn nhất thế giới về mặt chiến lược. Họ coi hàng chục nước là đối thủ, trong khi chỉ có một người bạn đáng tin cậy duy nhất là chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad ở Syria", Karim Sadjadpour, chuyên gia về Iran tại Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế ở Washington, cho hay.

Sự đơn độc của Iran được cho là nguyên nhân nước này hành động thận trọng sau cái chết của Soleimani. Tướng Abolfazl Shekarchi, phát ngôn viên lực lượng vũ trang Iran, nói rằng Tehran sẽ trả thù "dữ dội", nhưng "không vội vàng". Theo Trofimov, đây là dấu hiệu cho thấy Tehran đang tìm cách tránh leo thang ngay lập tức, bởi nó tiềm ẩn nguy cơ chiến tranh toàn diện với Washington.

Abas Aslani, chuyên gia cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Trung Đông tại Tehran, bổ sung thêm rằng Iran "đang nói về đáp trả, báo thù, không phải bắt đầu một cuộc chiến".

"Nếu xung đột trực tiếp nổ ra, tôi nghĩ Iran cũng không hy vọng Nga và Trung Quốc tuyên chiến với Mỹ vì họ. Moskva và Bắc Kinh chỉ có thể hỗ trợ Tehran theo cách khác, như ủng hộ về mặt chính trị hay trong một số tổ chức quốc tế. Khả năng cung cấp thiết bị cho Iran cũng chưa chắc chắn", Aslani nói.

Bình luận viên Trofimov cho rằng Iran chắc chắn muốn nhận được thiết bị quân sự để thay thế số máy bay, tàu chiến và xe tăng lỗi thời của họ, nhưng Nga và Trung Quốc đều không thể cung cấp số thiết bị đó hợp pháp, ít nhất là tới tháng 10, thời điểm lệnh trừng phạt của Liên Hợp Quốc với hầu hết giao dịch quân sự với Iran hết hạn.

Khó khăn trong việc hỗ trợ Iran thể hiện qua hợp đồng tên lửa S-300 nước này ký với Nga hồi năm 2005. Sau khi Liên Hợp Quốc áp lệnh trừng phạt Iran vì chương trình hạt nhân, Nga phải hủy hợp đồng vào năm 2010. Quá trình chuyển giao các tổ hợp tên lửa nối lại hồi tháng 4/2015, sau khi 6 cường quốc và Iran đạt thỏa thuận tạm thời về hạt nhân. Trung Quốc cũng từng cam kết đầu tư hàng trăm tỷ USD vào ngành dầu khí Iran, nhưng các lệnh trừng phạt kinh tế của Mỹ khiến kế hoạch bị đình trệ.

Một yếu tố cần tính đến là cả Nga và Trung Quốc đều duy trì mối quan hệ gần gũi với Arab Saudi và Israel , hai đối thủ "không đội trời chung" của Iran tại khu vực.

Nga và Iran từng chung chiến tuyến tại Syria. Tuy nhiên, khi chính quyền Syria dần ổn định và Nga tìm được chỗ đứng mới tại nước này bằng cách bắt tay với Thổ Nhĩ Kỳ trong những tháng gần đây, lợi ích của Nga và Iran ở Syria bắt đầu chia rẽ .

Xét về mặt lịch sử , Nga và Iran cũng từng có nhiều hiềm khích. Người Nga có lẽ không quên vụ sát hại đại sứ Alexander Griboedov, đồng thời là nhà viết kịch nổi tiếng, khi đám đông xông vào sứ quán Nga ở Tehran hồi năm 1829. Iran cũng ủng hộ các phiến quân chống Liên Xô ở Afghanistan vào những năm 1980.

Trong khi đó, ký ức của người Iran bao gồm những vùng đất mà Nga sáp nhập từ đế quốc Ba Tư qua nhiều thế kỷ, cũng như việc Liên Xô kiểm soát nước này vào năm 1920 và 1941.

"Không ai ở Nga thực sự quan tâm về Iran. Họ không coi Iran là đối tác và chắc chắn không phải người bạn đáng để hy sinh", Alexander Gabuev, chuyên gia tại Trung tâm Carnegie Moskva, cho hay.

Một người dân cầm ảnh tướng Soleimani trong lễ tang của ông tại thủ đô Tehran, Iran hôm 6/1. Ảnh: Reuters .

Theo chuyên gia này, Nga và Trung Quốc thậm chí có thể hưởng lợi từ sự leo thang căng thẳng giữa Mỹ và Iran. Xung đột ở Trung Đông sẽ khiến Mỹ bị phân tâm, giúp họ có thêm thời gian củng cố những lợi ích cốt lõi ở Đông Âu và châu Á.

"Nga không có dù chỉ một chút ý định tham gia vào tình huống tranh cãi này và đang cố gắng tránh nó xa nhất có thể, ngay cả khi tiếp tục lớn tiếng ủng hộ Iran", Ruslan Pukhov, giám đốc Trung Tâm Phân tích Chiến lược và Công nghệ tại Moskva, nhận định. "Ít nhất về ngắn hạn, điều này hoàn toàn có lợi cho Nga. Giá dầu đang tăng và Iran, vốn là đối tác khá cứng rắn, buộc phải trở nên hợp tác hơn nhiều".

Dù Trung Quốc hiện là nước mua dầu nhiều nhất từ Trung Đông, giới chuyên gia của nước này từ lâu đã cảnh báo Bắc Kinh nên kiềm chế và tránh nhúng tay vào khu vực đầy biến động, một phần vì dầu vẫn tiếp tục được cung cấp bất chấp loạt xung đột chính trị trong những thập kỷ gần đây.

"Trung Đông không quá quan trọng trong chiến lược tổng thể của Bắc Kinh. Kể từ năm 2011, nhiều nước Trung Đông cùng rơi vào nội chiến, nhưng không ảnh hưởng nhiều tới kinh tế Trung Quốc", Niu Xinchun, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Quan hệ Quốc tế Đương đại Trung Quốc, cho biết.

Zhu Feng, giám đốc Viện Nghiên cứu Quốc tế tại Đại học Nam Kinh, đánh giá việc Trung Quốc tập trận hải quân chung với Iran "mang tính biểu tượng hơn là thực tế". "Tôi nghĩ Trung Quốc không bận tâm chút nào tới khả năng tham gia vào căng thẳng tại Trung Đông", Feng nói thêm.

Mặc dù Iran không thể trông đợi nhiều vào sự giúp đỡ ngay lập tức từ Nga và Trung Quốc, tình hình trong tương lai có thể sẽ thay đổi, cựu cố vấn cấp cao Bộ Ngoại giao Mỹ Vali Nasr nhận định. "Những gì Washington đang làm khiến Moskva, Bắc Kinh và Tehran dần xích lại gần nhau. Họ có động lực chung nhất định trong việc ngăn cản Mỹ gây áp lực tối đa", ông nói.

"Chúng ta sẽ không thấy ảnh hưởng trong tương lai gần, nhưng sau 10 năm, mọi người sẽ nhận ra rắc rối giữa chính quyền Trump và Iran đã thúc đẩy Nga và Trung Quốc phát triển chiến lược bảo vệ, nhằm đối phó với loại chính sách mà Mỹ đang sử dụng để chống lại Iran hiện nay", Nasr cho hay.

Ánh Ngọc (Theo WSJ )

Jennifer Phạm hạ sinh bé thứ 4 ở tuổi 34, được mẹ chồng "cưng như trứng mỏng" bay từ Hà Nội vào TP.HCM chăm đẻ

Quản lý của Hoa hậu Jennifer Phạm vừa xác nhận người đẹp hạ sinh con gái thứ 4 nặng 3,3 kg vào lúc 4h chiều 13/1 tại một bệnh viện quốc tế ở TP.HCM. Hiện tại, sức khoẻ nàng hậu đã ổn định và sẽ sớm được về nhà nghỉ ngơi, cô được mẹ chồng chăm sóc chu đáo trong thời kỳ sinh nở. Hình ảnh của con gái  Jennifer  chưa được tiết lộ với khán giả.

Jennifer Phạm trước đó chia sẻ chuyện mang thai vào cuối tháng 7/2019 ở tuổi 34, người đẹp nhận nhiều lời khen ngợi về nhan sắc mặn mà trong thời gian mang thai. Từ khi mang bầu, Hoa hậu châu Á tại Mỹ 2006 lui về sau hậu trường chăm lo cho tổ ấm. Trên trang cá nhân, Jennifer Phạm thi thoảng đăng tải khoảnh khắc đời thường bên gia đình, chồng con. Dù bận rộn với công việc song ông Công ty dịch thuật Đồng Nai xã Đức Hải vẫn sắp xếp thời gian đưa vợ đi chơi giải tỏa stress.

Người đẹp vừa hạ sinh con gái thứ 4 nặng 3,3 kg.

Hiện tại sức khoẻ của 2 mẹ con Jennifer Phạm vẫn tốt và sẽ sớm được về nhà nghỉ ngơi.

Bộ sưu tập gần chục hình xăm của Ngô Thanh Vân: Từ nhỏ xinh đến hầm hố đều có cả, U40 hiếm ai chơi gắt như chị

Ngô Thanh Vân là hình mẫu phụ nữ vô cùng mạnh mẽ, cá tính. Điều này thể hiện rất rõ qua sự nghiệp, phong thái, style ăn diện và cả những hình xăm của "đả nữ" nữa. Thống kê sương sương, Ngô Thanh Vân có xấp xỉ chục hình xăm từ nhỏ đến lớn đều đủ hết, nhưng tựu trung, tất cả đều cho thấy độ chơi cực gắt đến đàn em cũng khó bì kịp của nữ diễn viên.

Ngô Thanh Vân từng sang tận Thái Lan để "tậu" cho mình một hình xăm mang ý nghĩa tâm linh. Điều thú vị là "tác phẩm" bên vai trái của "đả nữ" giống hệt với hình xăm của nữ minh tinh Angelina Jolie. Và mỗi lần diện váy áo hở lưng, hình xăm đặc biệt này lại giúp vẻ ngoài của Ngô Thanh Vân tăng thêm vài bậc sexy, chất ngầu. Ngoài ra, Ngô Thanh Vân còn có thêm một hình xăm khá hoành tráng ở vùng thắt lưng.

Và một trong số đó chính là Courage/Fear, ngụ ý rằng ai cũng có những nỗi sợ hãi, nhưng sự can đảm sẽ giúp chúng ta chiến thắng tất cả và đạt được những điều mình hằng mong ước.

Hình tam giác có lẽ là hình xăm đơn giản, nhỏ nhắn nhất của Ngô Thanh Vân, nhưng nó vẫn mang những tầng nghĩa nhất định, tùy theo thế giới quan của chủ nhân.

Ngô Thanh Vân rất yêu thích những hình xăm cách điệu, đơn cử như hình chiếc chìa khóa nổi bần bật ở cổ tay…

…hay biểu tượng mũi tên vừa nữ tính, vừa chất phát ngất và có thể chứa đựng tiếng lòng của chủ nhân rằng hãy luôn tiến về phía trước, dù có bất cứ chuyện gì xảy ra.

Bắp tay cũng là vị trí "đắc địa" để xăm trổ, và Ngô Thanh Vân cũng không quên "tậu" cho mình một hình vẽ thật nổi.

Dòng chữ này là Be here now, mang ý nghĩa hãy trân trọng khoảnh khắc thực tại và đừng bận tâm quá nhiều về quá khứ hay tương lai xa vời.

Lý do Mỹ không đánh chặn tên lửa Iran

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) rạng sáng 8/1 phóng 22 tên lửa nhằm vào hai căn cứ có lính Mỹ đồn trú tại Iraq là Ain al-Asad và Irbil để trả thù cho cái chết của thiếu tướng Qassem Soleimani. Quân đội Iraq cho biết toàn bộ tên lửa đều tới đích mà không bị đánh chặn. Điều này một lần nữa gây nghi ngờ về năng lực phòng không của Mỹ tại Trung Đông.

Mỹ đã triển khai các đơn vị tên lửa Patriot đến khu vực từ năm ngoái nhằm đối phó với mối đe dọa từ Iran. Thomas Karako, giám đốc Dự án Phòng thủ Tên lửa thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế Mỹ (CSIS), cho rằng các tổ hợp Patriot này sẽ được ưu tiên sử dụng để bảo vệ những mục tiêu trọng yếu trong bối cảnh Mỹ và Iran đứng bên bờ vực chiến tranh.

 

 

Iran tung video phóng tên lửa tới căn cứ Mỹ

Các tên lửa Iran rời bệ phóng rạng sáng 8/1. Video: IRINN .

Giới quan sát từng dự đoán Iran sẽ báo thù cho cái chết của tướng Qassem Soleimani bằng cách tấn công mục tiêu lớn như Vùng Xanh ở thủ đô Baghdad, nơi tập trung nhiều cơ quan đầu não về quân sự và ngoại giao Mỹ.

Ain al-Asad từng là căn cứ lớn thứ hai của Mỹ trong chiến dịch quân sự giai đoạn 2003-2011, nhưng hiện nhiều khả năng chỉ còn một nhóm nhỏ đặc nhiệm Mỹ được bố trí tại đây. Trong khi đó, sân bay Irbil nằm tại thủ phủ vùng tự trị của người Kurd ở miền bắc Iraq, cách rất xa thủ đô Baghdad.

Các chuyên gia cho rằng vị trí hẻo lánh và tầm quan trọng không thực sự lớn khiến hai căn cứ này không phải mục tiêu được ưu tiên bảo vệ bởi lá chắn Patriot. Mỹ hiện có khoảng 5.500 quân ở Iraq, được bố trí tại 7 cơ sở khác nhau và 5 căn cứ tại khu tự trị người Kurd.

"Những bức ảnh vệ tinh được công bố cho thấy Công ty dịch thuật Đồng Nai dường như Mỹ không bố trí bất kỳ hệ thống Patriot nào ở cả hai căn cứ trên", chuyên gia phân tích Eric Gomez ở Viện Cato của Mỹ đánh giá.

Theo Karako, hiện rất khó đoán được tại sao các hệ thống Patriot không được sử dụng để bắn hạ tên lửa đạn đạo Iran, trong khi các quan chức Lầu Năm Góc kiên quyết từ chối bình luận về điều này. Tuy nhiên, chuyên gia này chỉ ra rằng Patriot là một hệ thống phòng thủ tên lửa rất tốt, nên căn cứ nào cũng muốn có nó để bảo vệ.

"Nhu cầu với Patriot rất cao, nhiều căn cứ, cơ sở quân sự Mỹ ở Trung Đông đều muốn được bảo vệ dưới lá chắn của nó. Nhưng thực tế là Patriot không thể hiện diện ở mọi nơi cùng lúc", Karako nói.

Hệ thống Patriot trong biên chế quân đội Arab Saudi từng bị chê bai khi không thể phát hiện cuộc tập kích bằng tên lửa hành trình và máy bay không người lái (UAV) nhắm vào hai nhà máy lọc dầu hồi năm ngoái. Toàn bộ 88 bệ phóng Patriot của Arab Saudi, trong đó có 52 bệ phóng là phiên bản PAC-3 mới nhất, đều "im hơi lặng tiếng" trước đòn tấn công.

"Vụ tấn công cho thấy các hệ thống phòng không này không thể đẩy lùi đòn tập kích sử dụng lượng lớn vũ khí tấn công đường không", một quan chức giấu tên Bộ Quốc phòng Nga khi đó bình luận.

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo sau đó giải thích cho thất bại của các tổ hợp Patriot rằng những khí tài hiện đại nhất không phải lúc nào cũng phát hiện được mục tiêu. "Chúng ta từng thấy các hệ thống phòng không khắp thế giới gặp thất bại", ông nói.

Tuy nhiên, một số chuyên gia cũng cho rằng tên lửa Patriot Mỹ không khai hỏa đánh chặn đòn tập kích của Iran có thể là do các hệ thống cảnh báo của họ đã phát hiện sớm và dự đoán được đường bay của tên lửa không gây nguy hiểm cho lực lượng Mỹ.

Tên lửa đạn đạo Iran rời bệ phóng rạng sáng 8/1. Ảnh: Fars News .

Jeremy Binnie, biên tập viên về Trung Đông và châu Phi tại tạp chí quân sự Jane's Defence Weekly, cho rằng tên lửa đạn đạo Iran có quỹ đạo bay cao, dễ bị phát hiện và chủ động nhắm vào các khu vực trống trải ở hai căn cứ Mỹ.

"Đòn tập kích nhà máy dầu Arab Saudi năm ngoái dùng tên lửa hành trình và UAV, vốn rất khó phát hiện. Việc dùng tên lửa đạn đạo lần này có thể là động thái giúp hạn chế thiệt hại, bởi Tehran biết rõ quỹ đạo bay của tên lửa sẽ được radar phát hiện và dự đoán dễ dàng hơn", Binnie nói.

Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Mark Milley cho biết khả năng cảnh báo sớm, thông tin tình báo kịp thời cùng "các biện pháp và kỹ thuật phòng thủ" giúp ngăn chặn thương vong trong vụ tập kích. Milley không nói rõ các biện pháp phòng thủ của Mỹ và có thể ám chỉ hầm trú ẩn dành cho binh sĩ tại hai căn cứ ở Iraq.

Duy Sơn (Theo Washington Examiner )

Mỹ khôi phục 'mức răn đe' với Iran

"Tại thời điểm này, với các cuộc tấn công vào cuối tháng 12 chống lại Kataeb Hezbollah, nhóm vũ trang Iraq được Iran hậu thuẫn, sau đó là hành động của chúng tôi liên quan đến Soleimani, tôi nghĩ rằng chúng tôi đã khôi phục mức độ răn đe đối với Iran", Mark Esper nói với phóng Công ty dịch thuật Đồng Nai viên hôm 8/1. "Nhưng chúng ta sẽ thấy, thời gian sẽ trả lời".

Bình luận trên được Esper đưa ra sau khi Iran rạng sáng qua tập kích tên lửa vào hai căn cứ có lính Mỹ đồn trú ở Iraq, hành động được cho là đáp trả việc quân đội Mỹ tiến hành cuộc không kích hạ sát thiếu tướng Qassem Soleimani, tư lệnh đặc nhiệm Quds của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vào rạng sáng 3/1.

Lầu Năm Góc cho biết hệ thống cảnh báo sớm của họ đã phát hiện trước các tên lửa và tránh được thương vong cho quân nhân Mỹ.

Bộ trưởng Esper họp báo tại bang Florida, Mỹ hôm 29/12/2019. Ảnh: AFP.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm qua đưa ra phát biểu đầu tiên tại Nhà Trắng sau vụ tập kích, trong đó khẳng định các lực lượng Mỹ đã chuẩn bị cho mọi thứ, nhưng hiện tại, Iran dường như đang xuống nước. Trump nhấn mạnh "Mỹ sẵn sàng chìa cành oliu với tất cả những ai tìm kiếm nó".

Giới quan sát đánh giá phát biểu của Trump cho thấy nhiều khả năng Mỹ sẽ không phản ứng quân sự để đáp trả vụ tập kích từ Iran. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ tuyên bố sẽ áp các biện pháp trừng phạt kinh tế bổ sung với Iran và chính quyền của ông đang tiếp tục xem xét các lựa chọn khác để đáp trả.

Mai Lâm (Theo AFP )

Iran bắn 'một mũi tên trúng hai đích' với Mỹ

"Iraq hứng chịu đợt tập kích bằng 22 tên lửa vào khoảng thời gian từ 1h45 đến 2h45 sáng nay. 17 quả nhằm vào căn cứ không quân Ain al-Asad gần thủ đô Baghdad, trong đó hai quả đạn không phát nổ. 5 tên lửa khác rơi xuống sở chỉ huy liên quân tại thành phố Irbil", Bộ Quốc phòng Iraq hôm 8/1 ra thông cáo cho biết.

Cuộc tấn công rạng sáng 8/1 là động thái leo thang rất đáng kể với chính Iran. Nước này chưa bao giờ trực tiếp phóng tên lửa đạn đạo mang đầu đạn hàng trăm kg vào các vị trí của Mỹ tại Iraq, mà chỉ sử dụng các lực lượng ủy nhiệm sử dụng đạn cối, pháo phản lực (rocket) tập kích căn cứ, đại sứ quán Mỹ trong khu vực.

 

 

Tên lửa đạo đạo sáng rực bầu trời Iran

Tên lửa Iran phóng tới căn cứ Mỹ tại Iraq rạng sáng 8/1. Video: Fars Công ty dịch thuật Đồng Nai News .

IRGC đã sử dụng tên lửa đạn đạo tầm ngắn Fateh-110 và Qiam-1 trong đợt tấn công. Đây là hai mẫu tên lửa đạn đạo tầm ngắn chủ lực trong biên chế IRGC, từng nhiều lần tấn công mục tiêu trên lãnh thổ Syria. Chúng có thể đánh chính xác mục tiêu trong bán kính 3-10 m từ khoảng cách 300 km với Fateh-110 hoặc 800 km với Qiam-1.

Tuy nhiên, sau khi 22 tên lửa trút xuống hai căn cứ, cả Iraq và Mỹ đều xác nhận không có binh sĩ nào của họ thương vong trong đòn tấn công, dù các tên lửa đạn đạo Iran đều mang đầu nổ có sát thương lớn.

"Kết quả đòn tấn công dường như cho thấy tên lửa Iran bắn trượt toàn bộ mục tiêu. Tuy nhiên, họ từng được cho là sử dụng tên lửa hành trình tập kích nhà máy lọc dầu của Arab Saudi với độ chính xác rất cao. Có gì đó không bình thường ở đây", tài khoản Covrosvski viết trên mạng xã hội Twitter.

Jeremy Binnie, biên tập viên về Trung Đông và châu Phi tại tạp chí quân sự Jane's Defence Weekly, cho rằng việc Iran lựa chọn tên lửa đạn đạo Qiam để tấn công cũng là dấu hiệu đáng chú ý. Tên lửa này có quỹ đạo bắn cao, dễ bị radar phát hiện, giúp các binh sĩ Mỹ có vài phút cảnh báo trước khi chúng lao xuống mục tiêu.

"Đòn tập kích nhà máy dầu Arab Saudi năm ngoái dùng tên lửa hành trình và UAV, vốn rất khó phát hiện bằng radar, còn lần này Iran dùng tên lửa đạn đạo", Binnie nói. "Đó có thể là động thái cố tình của Iran để giảm thiểu thiệt hại, bởi họ biết rõ quỹ đạo bay của nó sẽ được radar phát hiện và dự đoán dễ dàng hơn".

Điều này khiến giới chuyên gia cho rằng đòn tập kích của Iran phục vụ mục đích chính trị nhiều hơn là quân sự , khi Tehran dường như tránh bắn vào những vị trí có nhiều lính Mỹ để gửi thông điệp cứng rắn tới Washington mà không dẫn tới chiến tranh.

Giới quan sát từng dự đoán Iran sẽ báo thù cho cái chết của tướng Qassem Soleimani bằng cách tấn công mục tiêu lớn như Vùng Xanh ở thủ đô Baghdad của Iraq, nơi tập trung nhiều cơ quan đầu não về quân sự và ngoại giao Mỹ. Tuy nhiên, Tehran lại chọn hai cơ sở quân sự của chính phủ Iraq, nơi chỉ có một phần lực lượng Mỹ đồn trú.

Ain al-Asad từng là căn cứ lớn thứ hai của Mỹ trong chiến dịch quân sự giai đoạn 2003-2011, nhưng hiện nhiều khả năng chỉ còn một nhóm nhỏ đặc nhiệm Mỹ được bố trí tại đây. Trong khi đó, sân bay Irbil nằm tại thủ phủ vùng tự trị của người Kurd ở miền bắc Iraq, cách rất xa thủ đô Baghdad.

Nic Robertson, biên tập viên đối ngoại quốc tế của CNN , cho rằng cách Iran lựa chọn mục tiêu cho đòn tập kích tên lửa lần này rất đáng chú ý. "Nếu muốn sát hại thật nhiều lính Mỹ ở Iraq, họ có nhiều căn cứ dễ dàng tấn công hơn, trong khi căn cứ al-Asad rất rộng và vắng vẻ", Robertson nói. "Tên lửa tấn công vào đó có thể lao xuống nhiều khoảng đất trống, cách xa hầm ngầm nơi các binh sĩ trú ẩn và sẽ gây ra nguy cơ thương vong dân thường ngoài dự tính rất thấp".

Tên lửa đạn đạo Iran rời bệ phóng rạng sáng 8/1. Ảnh: Fars News .

Iran đã báo trước cho chính phủ Iraq về đòn tấn công, cảnh báo các sĩ quan quân đội của họ tránh xa căn cứ Mỹ, trong khi các quan chức Lầu Năm Góc cũng cho biết lính Mỹ đã có thời gian xuống hầm trú ẩn trước khi tên lửa lao xuống.

"Tehran đã bắn một mũi tên trúng hai đích", Robertson nhận định. "Họ gây ấn tượng với dư luận trong nước là đã tung ra một đòn đánh dữ dội, nhưng thực tế lại không gây ra nguy cơ làm leo thang căng thẳng với Mỹ".

Bình luận viên này cho rằng đây là tính toán rất khôn ngoan của Iran và nó đã phát huy hiệu quả, khi cả Tehran và Washington đều có những động thái xuống thang sau vụ tấn công, phần nào tháo gỡ một ngòi nổ chiến tranh nguy hiểm.

Ngoại trưởng Iran Javad Zarif khẳng định nước này không muốn chiến tranh và vụ phóng tên lửa chỉ nhằm thực hiện "quyền tự vệ theo Điều 51 của Hiến chương Liên Hợp Quốc". Ông nhấn mạnh Tehran đã "hoàn thành" cuộc tấn công và "không tìm kiếm sự leo thang hay chiến tranh, nhưng sẽ tự bảo vệ mình trước mọi cuộc xâm lược".

Trong tuyên bố chính thức ở Nhà Trắng ngày 8/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận không có binh sĩ Mỹ thương vong và hai căn cứ chỉ chịu "thiệt hại tối thiểu" sau đòn tấn công. Trump khẳng định sẵn sàng "chìa cành oliu" với Iran và hy vọng lãnh đạo nước này hướng tới con đường thịnh vượng và hòa hợp với các quốc gia trên thế giới.

Vị trí căn cứ không quân al-Asad và Irbil ở Iraq. Đồ họa: NYTimes .

Nghị sĩ Mỹ Michael Waltz, cựu sĩ quan đặc nhiệm lục quân, nói trên kênh truyền hình Fox News rằng nếu tên lửa Iran chỉ gây thiệt hại tối thiểu cho cơ sở hạ tầng trong hai căn cứ, đó có thể là dấu hiệu cho thấy Tehran chỉ tung đòn đáp trả "chiếu lệ" với Washington để giải tỏa dư luận sục sôi ở trong nước sau cái chết của Soleimani, nhưng cũng để ngỏ khả năng giảm căng thẳng trong tương lai.

Đại tá về hưu Stephen Ganyard, chuyên gia phân tích quân sự của ABC News , cho rằng nếu đòn không kích của Iran gây thiệt hại nặng cho cơ sở hạ tầng hoặc làm người Mỹ thương vong, họ sẽ phải đối mặt với đòn trả đũa mạnh tay từ Mỹ. "Nhưng nếu tên lửa Iran không gây tổn hại đáng kể cho lực lượng quân sự Mỹ đồn trú ở hai căn cứ, hai bên có thể xuống thang", ông nói.

Vũ Anh (Theo Daily Beast )